Miód pitny

Miód pitny jest to napój alkoholowy, o charakterze zbliżonym do wina, wyprodukowany poprzez fermentację alkoholową miodu rozcieńczonego wodą, czyli tzw. brzeczki miodowej. Brzeczka miodowa może być doprawiona dodatkowo chmielem, przyprawami korzennymi, ziołami lub sokiem owocowym, w zależności od rodzaju.

Miód pitny wywodzi się z ludów słowiańskich, receptura na ten napój z fermentowanego nektaru powstała na skutek klimatu, w którym nie można było uprawiać winorośli. Miód pitny stał się głównym napitkiem na stołach w okresie Polski szlacheckiej i rozbiorowej. Tradycji jego wyrobu zaprzestano w latach powojennych, dziś na nowo powraca do łask. W 2008 roku polskie miody pitne zostały wpisane przez Komisję Europejską jako Gwarantowana Tradycyjna Specjalność. Co roku organizowany jest Ogólnopolski Konkurs Win, Miodów Pitnych i Napojów Winiarskich.

Miód pitny – Ranking TOP 10

Sprawdź nasz ranking najpopularniejszych miodów pitnych (trójniak, dwójniak i półtorak):

Miody pitne dzielimy:

Ze względu na sposób wytworzenia:
Sycone – czyli gotowane przed procesem fermentacji. Warzy się je ze względu na zanieczyszczenia, drobnoustroje oraz dla ścięcia białek. Po tym procesie, gotowy produkt ma posmak karmelu, jest łagodniejszy i przybiera ciemniejszy kolor.
Niesycone – czyli bez procesu gotowania. Rozcieńczony miód poddawany jest bezpośrednio fermentacji, a gotowy produkt zachowuje swój oryginalny kolor i aromat. Potrzeba jednak czasu, aby jego smak nieco złagodniał.

Ze względu na dodatki smakowe:
Czyste – zwane panieńskimi, które składają się tylko z rozcieńczonego miodu oraz drożdży. Produkowane są zazwyczaj z miodów o wyraźnym aromacie np. lipowego (gorzkawy) lub gryczanego (ziołowy).
Korzenne – to napitki, do których na etapie warzenia, fermentacji lub leżakowania, dodano przyprawy korzenne i zioła. Najczęściej przyprawiane są chmielem, goździkami, cynamonem, imbirem, pieprzem, jałowcem, wanilią, miętą, migdałami oraz skórką z cytrusów. Aby zrównoważyć poziom słodyczy napoju często dodaje się kwasek cytrynowy.
Owocowe – to napoje, w których część wody używana do rozcieńczenia miodu zostaje zastąpiona przez sok owocowy. Najczęściej wykorzystywany jest sok malinowy, wiśniowy, jabłkowy, gronowy, agrestowy czy dereniowy. Wyrabiane są miody owocowe zarówno sycone jak i niewarzone. Słodkość napoju równoważona jest naturalną kwasowością pochodzącą z owoców.
Chmielowe – najbardziej popularna odmiana, dawniej na Rusi gotowano miód z wodą i chmielem przez kilka godzin. Im dłużej, tym zyskiwał lepszy smak. Dodatek chmielu równoważył poziom słodyczy oraz chronił przed psuciem się trunku. Miód ten można wytworzyć bez gotowania, dodając ostudzoną wodę po gotowanym chmielu do napoju. W Polsce jest to najmniej popularny rodzaj miodu.

miód pitny
miód pitny

Miód w sklepach

Porównaj aktualne ceny

Ze względu na stopień rozcieńczenia:
Czwórniak – czyli na jedną część miodu dodajemy trzy części wody. Jest to rodzaj napoju dość rzadkiego i mało słodkiego. Jest już gotowy po roku leżakowania i ma około 10-11% alkoholu.
Trójniak – czyli na jedną część miodu przypadają dwie części wody. Jest chyba najbardziej popularną odmianą miodów pitnych, ze względu na większą gęstość niż czwórniak i mniejszą słodkość niż pozostałe. Dojrzewa przez dwa, trzy lata i można go dość długo przechowywać. Zawartość alkoholu to 13-14%.
Dwójniak – czyli na jedną część miodu bierzemy jedną część wody. To napój słodki o 16% zawartości alkoholu. Czas leżakowania to ponad 10 lat.
Półtorak – ciężki, gęsty i bardzo słodki rodzaj, gdzie na jedną część miodu bierzemy pół objętości wody. Jego zawartość alkoholu to około 16%. Czas leżakowania to optymalnie 10 lat, jednak mogą sięgać nawet kilkuset. Odpowiednio dojrzałe tracą swoją znaczną słodkość i osiągają zawrotne ceny.

Oprócz powyżej wymienionych można spotkać mocniej rozcieńczane miody pitne, jednak stają się one wówczas wodnite, łatwo psujące się i trzeba je odpowiednio doprawić ziołami i przyprawami aby nabrały smaku.

Manuka Health Miód MGO100+ 1kg
Manuka Health Miód MGO250+ 250G

Miód Manuka w sklepach

Porównaj aktualne ceny

Jak zrobić miód pitny? Przepis na domowy pitny miód!

Można samemu przygotować miód pitny w domu. Do jego przygotowania potrzebujemy ( proporcja na 30 litrów Trójniaka Polskiego): 10 litrów miodu wielokwiatowego, 1 opakowanie drożdży winiarskich, 120 gram kwasku cytrynowego, 20 litrów wody oraz szklaną butlę o pojemności około 40 litrów. Produkcję rozpoczynamy od przygotowania matki drożdżowej. Do butelki 1,5 litrowej dodajemy opakowanie drożdży, szklankę letniej wody i łyżeczkę cukru. Odstawiamy w ciepłe miejsce, aby drożdże aktywowały się. Następnie przygotowujemy brzeczkę, mieszamy 10 litrów miodu z 20 litrami wody i zaznaczamy poziom w naczyniu, następnie gotujemy miksturę przez 30 minut i po zebraniu szumowin dolewamy wody do zaznaczonego poziomu. Studzimy i miksturę wraz z matką drożdżową i kwaskiem przelewamy do szklanej butli, zatykamy korkiem z rurką fermentacyjną i wstawiamy do pomieszczenia z temperaturą około 18 stopni. Przez pierwsze 2-3 tygodnie wytwarza się dużo piany, kolejne 5-6 tygodni jest już spokojną fermentacją . Po tym czasie musimy odlać osad, umyć butlę i ponownie przelać brzeczkę. Dojrzewanie trójniaka trwa około roku.

Cena miodu pitnego

Podaje się go w temperaturze pokojowej w glinianym garnuszku lub w formie ciepłego grzańca doprawionego cynamonem i goździkami. Latem serwuje się miód pitny na lodzie z dodatkiem soku z cytryny. Jaka jest cena miodów pitnych? W sklepie, w zależności od rodzaju, zapłacimy średnio około 20 do 60 złotych i wzwyż, za gotowy miód pitny.

6 komentarzy

  1. Kiedyś piłam dwójniak Kurpiowski, ale jak dla mnie był zbyt słodki. Muszę wypróbować tego trójniaka.

  2. „Miód pitny wywodzi się z ludów słowiańskich” – nie, nie wywodzi się.

  3. Tak. Wywodzi sie. Na pewno nie od ludow skandynawskich czy germańskich

  4. Dodawanie kwasku cytrynowego do fermentacji to podstawowy błąd, prowadzi do spadku pH i zatrzymania fermentacji. W przepisie nie ma słowa na temat odżywek dla drożdży.

  5. Adam,
    Nie wiem skąd posiadasz takie informacje – podaj proszę źródła
    na które się powołujesz.
    W Polsce średniowiecznej ugruntowała się jedynie nomenklatura
    dotycząca miodów pitnych i do tej możemy sobie rościć prawo.
    Takie nazwy jak: półtorak, dwójniak, trójniak i czwórniak zostały zastrzeżone.
    Nie oznacza to, że miody pitne wywodzą się „z ludów słowiańskich”.

    http://www.mowiawieki.pl/index.php?page=artykul&id=274

  6. Nie radzę dodawać całego miodu do nastawu od razu. W zbyt słodkim nastawie (a taki będzie, gdy dodamy drożdże do 10 l miodu i 20 l wody) drożdże słabną i fermentacja ma utrudniony start. Znacznie lepiej dodawać miód porcjami, np. 3 l, 4 l, 3 l, w odstępie kilku dni.
    Dobrze jest dodać pożywkę dla drożdży, aby wzbogacić nastaw w pokarm.

Dodaj komentarz

Navigate